Շվեյցարիայի դեսպանն ու Հայաստանի աշխատանքի եւ սոցիալական հարցերի նախարարը քննարկել են Արցախից փախստականներին սոցիալ-տնտեսական աջակցության հարցեր

Արմինֆո. Հայաստանում Շվեյցարիայի դեսպան Անդրեա Բարբարա Բաումանը և Հայաստանի աշխատանքի և սոցիալական հարցերի նախարար Արսեն Թորոսյանը Երեւանում կայացած հանդիպման ժամանակ մտքեր են փոխանակել ընթացիկ համագործակցության և ընդհանուր առաջնահերթությունների շուրջ։

Ինչպես հաղորդում է Հայաստանում Շվեյցարիայի դեսպանատան մամլո ծառայությունը, քննարկման ընթացքում արծարծվել են համատեղ ջանքերը շարք ոլորտներում, ներառյալ՝ աջակցությունը Լեռնային Ղարաբաղից/ Արցախից փախստականների սոցիալ-տնտեսական ինտեգրմանը՝ կենսապահովման շրջանակային ծրագրին համապատասխան, կանանց տնտեսական հնարավորությունների ընդլայնումը և աշխատատեղերի ստեղծման խթանումը՝ մասնագիտական կրթության և ուսուցման միջոցով:

Թորոսյանը ներկայացրել է սոցիալական պաշտպանության և ինտեգրման ոլորտի առաջնահերթություններն ու առանցքային բարեփոխումները, այդ թվում ՝ տարեցների, երեխաների և հաշմանդամություն ունեցող անձանց համար: Նա ընդգծել է սոցիալական պաշտպանություն ստացողների շրջանում թվային գրագիտության բարձրացմանն ու կանանց տնտեսական հզորացմանն ուղղված ջանքերը, ինչպես նաև շվեյցարական աջակցության կարևորությունը մասնագիտական վերապատրաստման և աշխատանքի հետ կապված ոլորտներում փորձի փոխանակման միջոցով: Բաումանը վերահաստատել է համագործակցությունը շարունակելու և ամրապնդելու Շվեյցարիայի պատրաստակամությունը ՝ իր երկրի աջակցությունը հայտնելով Հայաստանում ներառական և կայուն սոցիալական բարեփոխումներին:

Հանդիպմանը մասնակցել է նաև Շվեյցարիայի փոխդեսպան և Հարավային Կովկասում Շվեյցարական համագործակցության տարածաշրջանային տնօրենի տեղակալ Ուրսուլա Լաուբլին:

Նշենք, որ 2023 թվականի սեպտեմբերի 19-ին Ադրբեջանը "հակաահաբեկչական գործողության" պատրվակով հերթական ագրեսիայի ակտ է ձեռնարկել Արցախի նկատմամբ։ Սեպտեմբերի 22-ին մեկնարկել է Արցախի Պաշտպանության բանակի լուծարման գործընթացը: Այսօր Արցախն ամբողջությամբ հայաթափված է, նրա ողջ բնակչությունը ՝ ավելի քան 100 հազար մարդ, ֆիզիկական հաշվեհարդարի սպառնալիքի տակ ստիպված է եղել փախչել Հայաստան։ 2020 թվականի աշնանը սկսված թշնամական ագրեսիայից հետո, որը 2023 թվականի սեպտեմբերին ավարտվեց Արցախի ամբողջական էթնիկ զտմամբ, ավելի քան 150 հազար արցախցիներ դարձել են անօթևան։

Հավելենք, որ 2023 թվականի հոկտեմբերից Հայաստանում մեկնարկել է ծրագիր, որի շրջանակներում Լեռնային Ղարաբաղից բռնի տեղահանված յուրաքանչյուր ընտանիքի բնակարանային ծախսերը հոգալու համար հատկացվում է ամսական 40 հազար դրամ (մոտ 100 դոլար) մեկ անձի համար, ևս 10 հազար դրամ ՝ կոմունալ ծառայությունների համար ։ Ծրագիրն ընդգրկում էր բոլոր արցախցիներին ՝ անկախ տարիքից ։ Սակայն 2025 թվականի հուլիսից սոցիալական աջակցությունը դարձել է թիրախային։ Արցախից բռնի տեղահանված հայրենակիցներին բնակարաններով ապահովելու Հայաստանի կառավարության ծրագիրը ևս ամբողջությամբ տապալվել է։ Չնայած արցախցիների իրավունքների պաշտպանության միության կազմակերպած հանրահավաքներին և կառավարության ներկայացուցիչների հետ բանակցություններին, արցախցիների ամենակարևոր հարցերը անտեսվել են, ինչի հետեւանքով այսօր նրանք ավելի բարդ իրավիճակում են հայտնվել: