ԱԺ պատգամավոր․ Հայաստանի իշխանությունները ձգտում են կառուցել եւ կերտել այնպիսի համակարգեր, որոնք չեն կարող խախտվել անհատական կամ անձնական շահերով

Արմինֆո.  Նոյեմբերի 25-ին ՀՀ Ազգային ժողովում աշխատանքը կշարունակի ԵԱՀԿ/ԺՀՄԻԳ «Զարգացնելով խորհրդարանական բարեվարքության չափորոշիչները. ԵՄ Արեւելյան գործընկերության երկրները եւ ԵԱՀԿ տարածաշրջանային հեռանկարները դիտակետում» թեմայով համաժողովը:

ԱԺ հաղորդագրության համաձայն, համաժողովի նպատակը ԵԱՀԿ տարածաշրջանում խորհրդարանական բարեվարքության լավագույն փորձի փոխանակումն է՝ աջակցելու Արեւելյան Եվրոպայի եւ Հարավային Կովկասի երկրներին վարքագծի կանոնագրքեր մշակելու ու արդյունավետ խորհրդարանական բարեվարքության մեխանիզմներ ներդնելու գործում:

ՀՀ ԱԺ պետական-իրավական հարցերի մշտական հանձնաժողովի նախագահ Վլադիմիր Վարդանյանի համոզմամբ՝ երբ խորհրդարանները թափանցիկ են իրենց գործողություններում, ժողովրդավարությունն ավելի է ամրապնդվում, եւ, հետեւաբար, ավելի է ամրապնդվում քաղաքացիների վստահությունը:

«Մենք ունենք ընդհանուր ըմբռնում առ այն, որ մեր առջեւ ծառացած մարտահրավերներն աճում են: Կան մարտահրավերներ եւ խնդիրներ առ կոռուպցիա, արտաքին ազդեցություն, բայց այսօր կան ավելի նոր զարգացումներ: Մենք տեսնում ենք տեխնոլոգիական փոփոխություններ, որոնք լոբբինգն ավելի հեշտացնում եւ անտեսանելի են դարձնում: Ավելի միջամտություններ ենք տեսնում, որոնք կենտրոնանում են խոցելիության վրա եւ ի փորձ են դնում մեր իրական, քաղաքական համակարգի, ժողովրդավարական քաղաքական համակարգերի դիմակայունությունը: Եվ այս զարգացումները հստակեցնում են, որ բարեվարքությունը տրված չէ. բարեվարքությունը պետք է մշտապես, շարունակաբար պաշտպանվի, ամրապնդվի առ արդյունավետ ստանդարտներ, առ ինստիտուցիոնալ եւ  մշակութային, եւ քաղաքական, եւ սահմանադրական մշակույթ: Այսօր ես հպարտ եմ ասելու, որ Հայաստանի Հանրապետությունն էական զարգացումների է հասնում այս ուղղությամբ»,- ասել է Վլադիմիր Վարդանյանը:

«Ներդրվել են բարեվարքության ստուգման մեխանիզմներ, ունենք Կոռուպցիայի կանխարգելման հանձնաժողով: Մենք ձգտում ենք կառուցել եւ կերտել այնպիսի համակարգեր, որոնք չեն կարող խախտվել անհատական կամ անձնական շահերով»,- նշել է նա:

Համաժողովի մասնակիցներին տեսաուղերձով դիմել է ԺՀՄԻԳ տնօրեն Մարիա Թելալյանը: «Ես շատ շնորհակալ եմ Հայաստանի Ազգային ժողովին մեծահոգաբար ընդունելու համար այս համաժողովը Երեւանում: Այս միջոցառումն ընդգծում է մեր համատեղ հանձնառությունն առ բազմակողմ համագործակցություն, որպեսզի մենք կարողանանք միմյանց հետ ձեռք ձեռքի աշխատել եւ առաջ մղել հանրային բարեվարքության բարձր չափորոշիչները: ԵԱՀԿ մասնակից պետությունները վաղուց ճանաչել են, որ ժողովրդավարական կառավարումը՝ հիմնված օրենքի գերակայության եւ մարդու իրավունքների հարգանքի վրա, շատ կարեւոր է երկարաժամկետ անվտանգության եւ կայունության համար: Եվ, հետեւաբար, խորհրդարաններն ունեն կենսական դերակատարում այս առումով»,- ասել է Մարիա Թելալյանը:  ԺՀՄԻԳ տնօրենը ցավով արձանագրել է, որ ժողովրդավարական ինստիտուտները ԵԱՀԿ տարածաշրջանում էլ ավելի մեծացող մարտահրավերների են բախվում, նաեւ վստահությունն է նվազում:

Հայաստանում ԵՄ պատվիրակության ղեկավար, դեսպան Վասիլիս Մարագոսը ողջույնի խոսքում անդրադարձել է խորհրդարանների բաց, թափանցիկ ու հաշվետվողական աշխատանքի կարեւորությանը, ինչը ժողովրդավարության լավագույն ցուցիչն է: Նրա գնահատմամբ էթիկայի ու թափանցիկության կանոնները, վարքագծային չափորոշիչներն են պաշտպանում ժողովրդավարական ինստիտուտներն անհարկի ազդեցություններից եւ ամրապնդում հանրային վստահությունը: Վասիլիս Մարագոսը խոսել է Եվրոպական խորհրդարանի ընդունած վարքագծի կանոնների կարեւորության մասին:

Այնուհետեւ պանելային քննարկման շրջանակում խորհրդարանականներն անդրադարձել են կառավարման ոլորտում եւ ժողովրդավարական գործընթացներում հանրային բարեվարքության թեմային:

ԵԱՀԿ ԽՎ փոխնախագահ, Հարավային Կովկասի հարցերով ԵԱՀԿ ԽՎ հատուկ ներկայացուցիչ, Պորտուգալիայի խորհրդարանի անդամ Լուիս Գրասան փաստել է՝ խորհրդարանն անկյունաքար է ժողովրդավարական կառավարման համար, խորհրդարանի դերն առանձնահատուկ է քաղաքականության, հասարակության մեջ: Ընդգծվել է քաղհասարակության, մեդիայի, ակադեմիական շրջանակների հետ երկխոսությունը, միջազգային խորհրդարանական հարթակում համատեղ աշխատանքը: Նշվել է, որ հստակ է կապը ներառականության, բարեվարքության եւ հանրային վստահության միջեւ: Այս երեք հիմնասյուները, ըստ նրա, կարեւոր են ժողովրդավարության համար:

«Անկեղծությունը քաղաքականության մեջ եւ խորհրդարանների դերը՝ յուրահատո՞ւկ են արդյոք քաղաքական գործիչները» խորագրով քննարկմանն Օքսֆորդի համալսարանի դոկտոր Մարչին Վալեցկին նշել է, որ աշխարհում ժողովրդավարությունը ճնշումների է ենթարկվում: «Տարբեր երկրներում կոռուպցիան համարվում է ժողովրդավարության ամենամեծ մարտահրավերը: Ապատեղեկատվությունը նույնպես շատ մեծ սպառնալիք է: Այս ամեն ինչը ցույց է տալիս, որ ժողովրդավարությունը մուտք է գործում որոշիչ փուլ, ավտորիտար գործիչների կողմից աղդեցության է ենթարկվում, եւ նվազում է վստահությունը, աճում է բեւեռացումը: Այսպիսի միջավայրերում խորհրդարաններն առաջնագծում են, պատասխանատու են պաշտպանել բարեվարքության չափորոշիչները»,- ընդգծել է նա: