Արմինֆո. ԱՄՆ Պետքարտուղարության կողմից Ադրբեջանում մարդու իրավունքների վերաբերյալ հրապարակված զեկույցի լույսի ներքո Ամերիկայի Հայ դատի հանձնախումբը (ANCA) կոչ է արել ԱՄՆ վարչակազմին անհապաղ քայլեր ձեռնարկել Ադրբեջանի կողմից մարդու իրավունքների խախտումները դադարեցնելու, 907 բանաձևի կատարման, ինչպես նաև ադրբեջանցի պաատերազմական հանցագործների նկատմամբ "Մագնիտսկու գլոբալ պատժամիջոցներ" սահմանելու և հայ ռազմագերիների անվերապահ ազատ արձակումն ապահովելու համար: Այդ մասին ասվում է "Հայ Դատի" հաղորդագրության մեջ։
Մասնավորապես, զեկույցում հավաստի տեղեկություններ են բերվում կամայական կամ անօրինական սպանությունների, խոշտանգումների կամ անմարդկային վերաբերմունքի, կամայական ձերբակալությունների և կալանավորումների, ինչպես նաև այլ երկրների քաղաքացիների նկատմամբ հետապնդումների մասին, ընդգծվում Է, որ Ադրբեջանի կառավարությունը իրական քայլեր չի ձեռնարկել մարդու իրավունքների խախտումների համար պատասխանատու պաշտոնատար անձանց պատասխանատվության ենթարկելու համար: Զեկույցում վկայակոչվում է ՄԱԿ-ի Խոշտանգումների դեմ կոմիտեի 2024 թվականի զեկույցը: Հունիսի 5-ի զեկույցում փաստվում են ադրբեջանական զինված ուժերի կողմից հայ ռազմագերիների և այլ անձանց նկատմամբ միջազգային մարդասիրական իրավունքի և մարդու իրավունքների լուրջ խախտումները: Բացի այդ, փաստագրված է, որ 2024 թվականի սեպտեմբերի 27-ին ՄԱԿ-ի փորձագետները մտահոգություն են հայտնել 2020 թվականին Զանգելանում գերեվարված 23 հայ զինծառայողների և մեկ քաղաքացիական անձի անհետացման կապակցությամբ, սակայն Ադրբեջանը ողջ տարվա ընթացքում չի արձագանքել այդ հարցին։
Զեկույցում նշվում է նաև Freedom House-ի 2024 թվականի նոյեմբերի 11-ի ուսումնասիրությունը, որի համաձայն, Ադրբեջանը 2020-2023 թվականներին իրականացրել է Լեռնային Ղարաբաղի ամբողջական հայաթափման համակարգված ռազմավարություն ՝ հայ բնակչությանը ենթարկելով հարձակումների, ահաբեկումների, հիմնական իրավունքներից և ապրուստի միջոցներից զրկելու, ինչպես նաև բռնի տեղահանման ։ Freedom House-ի 133 էջանոց զեկույցը եզրակացնում է, որ "Ադրբեջանը իրականացրել է Արցախի էթնիկ զտում" ՝ օգտագործելով բռնի տեղահանումը որպես բռնաճնշումների միջոց, և կոչ է անում կառավարություններին հասցեական պատժամիջոցներ կիրառել պատասխանատու ադրբեջանցի պաշտոնյաների նկատմամբ, դադարեցնել զենքի, տեխնոլոգիաների և հետախուզական տեղեկատվության մատակարարումը Ադրբեջանին և շարունակել արդարության հասնել միջազգային իրավական մեխանիզմների, այդ թվում ՝ ՄՔԴ-ի և ՄԻԵԴ-ի միջոցով:
Զեկույցում նաև նշվում է, որ ըստ մամուլի հրապարակումների, 2024 թվականի հոկտեմբերի 24-ի դրությամբ Արցախում մնացել է ընդամենը 15 հայ բնակիչ, և որ Caucasus Heritage Watch կազմակերպությունը փաստագրել է Շուշիի Սուրբ Հովհաննես Մկրտիչ եկեղեցու և Ղազանչեցոց տաճարի ավերումը։ Զեկույցում մեջբերվում է նաև Bellingcat -ի 2024 թվականի սեպտեմբերյան հետաքննությունը, որի համաձայն, արբանյակային լուսանկարներն ու սոցիալական ցանցերի պատկերները ցույց են տալիս Ստեփանակերտում շենքերի և տների լայնածավալ ավերածությունները:
Զեկույցի հրապարակումը տեղի է ունեցել ԱՄՆ-ի միջնորդությամբ Ադրբեջանի և Հայաստանի միջև խաղաղության համաձայնագրի կնքումից ընդամենը մի քանի օր անց, որը լայն քննադատության է ենթարկվել հենց այդ հանցագործություններն անտեսելու համար: Պետդեպարտամենտի եզրակացությունները հաստատում են Ամերիկայի Հայ դատի հանձնախմբի (ANCA) դիրքորոշումն այն մասին, որ Ադրբեջանին օգնությունն ու զիջումները, առանց արդարության եւ պատասխանատվության ապահովման, միայն խրախուսում են նրա ագրեսիան:
Մեկնաբանելով Պետդեպարտամենտի զեկույցը՝ Ամերիկայի Հայ դատի հանձնախմբի Վաշինգտոնի գրասենյակի գործադիր տնօրեն Արամ Համբարյանը նշել է. "Մարդու իրավունքների մասին Թրամփի վարչակազմի զեկույցը կասկած չի թողնում, որ Ադրբեջանը շարունակում է պահել և խոշտանգել հայ բանտարկյալներին, ոչնչացնել հայկական ժառանգությունը և համակարգված կերպով ջնջել Արցախի հայկական ժառանգությունը։ 907 բանաձևի կատարումից հրաժարվելը խրախուսում է այդ հանցագործությունները: Մենք կոչ ենք անում վարչակազմին չեղարկել այդ որոշումը, արգելել զենքի վաճառքը և պատժամիջոցներ կիրառել այդ հանցագործությունները կատարած անձանց նկատմամբ ՝ համաձայն "Մագնիտսկու գլոբալ ակտի": 2023 թվականին Ադրբեջանի կողմից Արցախում իրականացված ցեղասպան էթնիկ զտումները, հայկական մշակութային ժառանգության ոչնչացումը, հայ գերիների խոշտանգումներն ու ձերբակալությունները, ինչպես նաև տեղահանված հայերի վերադարձի իրավունքը անտեսող համաձայնագիրը չի կարող հիմք հանդիսանալ կայուն և տևական խաղաղության համար: Այն միայն կանաչ լույս է տալիս Բաքվին նոր հարձակումների համար, վստահ լինելով, որ Վաշինգտոնը հետևանքներ չի ստեղծի"։
Օգոստոսի 8-ին Ամերիկայի Հայ դատի հանձնախումբը ԱՄՆ Կոնգրեսում տարածել էր հուշագիր, որում շարադրված են Ադրբեջանի և Հայաստանի միջև ձեռք բերված համաձայնությունների հիմնական թերությունները: Հայ դատի հանձնախումբը նաև հասարակական աշխատանք է իրականացնում ՝ հասարակական ճնշում գործադրելով ԱՄՆ իշխանությունների վրա: Մասնավորապես, ամերիկահայերը կարող են այցելել anca.org/realpeace կայք եւ կոչ անել նախագահ Թրամփին ու Կոնգրեսի անդամներին հանդես գալ Ադրբեջանին ԱՄՆ-ի ռազմական օգնության դեմ, պահանջել ազատ արձակել հայ ռազմագերիներին և աջակցել Բաքվի պատերազմական հանցագործների դեմ պատժամիջոցների կիրառմանը:
ՀՀ պաշտպանության նախկին փոխնախարար. Հարավային Կովկասը մտնում է անկայունության նոր փուլ
Փորձագետ. Ադրբեջանի քաղաքական ղեկավարությունը բացահայտ հայտարարել է, որ «Հայաստանի օկուպացիան նրանց նոր ազգային նպատակն է»
Փորձագետ. Հայկական հասարակությունը ընկնում է տոտալիտար անվտանգության թակարդը
Փորձագետ․ Փաշինյանի այցը Ռուսաստան նախադրյալներ է ստեղծում երկխոսության վերականգնման համար, բայց հարաբերությունների ջերմացումն, ավելի շուտ, խորհրդանշական բնույթ է կրում
Իրավապաշտպան Ռուբեն Մելիքյանը հեռացվել է ԵՊՀ-ից
Փաշինյանին հեռացրել են "ԻՆՆՈՊՐՈՄ"-ի հյուրերի ցանկից
Զախարովա․ ԵՄ հետ մերձեցման Հայաստանի գիծը ռիսկեր է պարունակում ԵԱՏՄ անդամ երկրների տնտեսական անվտանգության համար
Ժամանակն է, որպեսզի հարավկովկասյան երկրները Հարավային Կովկասի մասին մտածեն որպես մեկ ընդհանուր տարածաշրջանի. Փաշինյան
Փաշինյան․ Հայաստանն ու Ադրբեջանը պետք է հանգիստ թողնեն միմյանց
Մոսկվան Հայաստանի հետ կապված իրավիճակում տեսնում է այն ինտեգրացիոն միավորումներին հարվածելու փորձեր, որոնց մասնակցում է ՌԴ-ն․ Ռուսաստանի նախագահի օգնական
Զախարովա․ Հայաստանը Ռուսաստանի հետ հարաբերություններն ընկալում է որպես գործիք՝ դեպի ԵՄ վերակողմնորոշումը ֆինանսապես ապահովելու համար
Հայաստանի արդարադատության նախարարն ու ԵՄ դեսպանը քննարկել են Երևանի համար վիզաների ռեժիմի ազատականացման օրակարգային հարցեր
Ադրբեջանագետ. Հայաստանի դեմ Ադրբեջանի զավթողական ծրագրերը հնարավոր են դարձել բացառապես Արցախի հարցով Փաշինյանի որոշումների արդյունքում
Զախարովա. Ռուսաստանը բողոքի նոտա է հղել Հայաստանին՝ Գյումրիի «Մայր Հայաստան» հուշահամալիրում տեղի ունեցած վանդալիզմի դեպքի կապակցությամբ
Սամվել Կարապետյանն առաջարկում է ընտրություններից հետո ստեղծել ընդդիմադիր կոալիցիա
Արցախի մշակութային ժառանգության պաշտպանը Մոսկվային կոչ է արել արձագանքել օկուպացված ԼՂՀ-ում Ադրբեջանի կողմից Հայրենական մեծ պատերազմի հուշարձանների ոչնչացմանը
Գլխավոր դատախազությունը դիմել է ԿԸՀ ՝ Ռոբերտ Քոչարյանի նկատմամբ քրեական հետապնդմանը համաձայնության համար
Նիդերլանդների վարչապետն իր աջակցությունն է հայտնել Հայաստանում ժողովրդավարական բարեփոխումների և տնտեսական դիվերսիֆիկացման օրակարգին
"Ժառանգություն". ժամանակն է, որ Հայաստանի ընդդիմությունը ժողովրդին ներկայացնի իրավատեր այլընտրանք՝ լայն-քաղաքական ու վերկուսակցական, հավաքական նորովի առաջնորդությամբ
