
Արմինֆո.Այսօր Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիայի ՉԺԱԻ-ում (Չինաստանի և ժամանակակից Ասիայի ինստիտուտ) տեղի է ունեցել "Մեծ Կովկասի կրիտիկական ենթակառուցվածքները աշխարհատնտեսական մրցակցության պայմաններում" միջազգային կլոր սեղան: Քննարկումը վարել են ՌԳԱ ՉԺԱԻ-ի առաջատար գիտաշխատող Վահե Դավթյանը և ՌԳԱ ՉԺԱԻ-ի Կովկասյան հետազոտությունների բաժնի ղեկավար Եվգենիա Գորյուշինան:
Միջոցառումը համախմբել էր առաջատար կովկասագետների, քաղաքագետների և տնտեսագետների՝ պարզելու, թե ինչպես են տրանսպորտային, էներգետիկ և թվային ցանցերի փոփոխությունները վերաձևավորում տարածաշրջանի աշխարհաքաղաքական քարտեզը: Վերլուծաբանների ուշադրության կենտրոնում չորս գլոբալ նախագծերի մրցակցությունն է ։ Դրանք են ՝ չինական "Մեկ գոտի, մեկ ճանապարհ", եվրոպական Global Gateway, "Հյուսիս - հարավ" միջանցք և ՏՐԱՍԵԿԱ տրանսպորտային ցանց։ Քննարկման առանցքը երկու լոգիստիկ գծերի բախումն էր։ Քննարկվել են "Հյուսիս - Հարավ" միջանցքը, "ՏՐԱՍԵԿԱ" -ն, Թուրքիայի էներգետիկ հանգույցը և Digital Silk Way թվային երթուղին ՝ որպես չին-եվրոպական տրանսպորտային դիմակայության (կամ համագործակցության օղակ)։ Խոսել են դիվերսիֆիկացման, ռիսկերի փոշիացման և Ռուսաստանը շրջանցելու եվրոպական խաղադրույքի մասին։
Կասպյան տարանցմամբ և հարավկովկասյան ցանցերով Կենտրոնական Ասիան իրենով փակելու ԵՄ փորձն անխուսափելիորեն Հայաստանը, Վրաստանն ու Ադրբեջանը վերածում է նախագծային արագությունների և ստանդարտների ուղղակի բախման դաշտի։ Իրանը այդ համակարգում հանդես է գալիս որպես ինքնուրույն տարանցիկ կենտրոն, որը կարող է "Հյուսիս - Հարավ" միջանցքով բեռնափոխադրումների հոսքերի մի մասը վերահասցեավորել եւ նվազեցնել կախվածությունը Սուեզի ջրանցքով եւ Թուրքիայով երթուղիներից:
Փորձագետներն ընդգծել են, որ այսօր առանցքային ենթակառուցվածքը ՝ ատոմակայաններից մինչև ստորջրյա ինտերնետ-մալուխներ, դառնում է աշխարհաքաղաքական ազդեցության ուղղակի լծակ: Այդ տեսանկյունից փորձագետները քննարկել են նաեւ այնպիսի հարցեր, ինչպիսիք են ՝ Թուրքիայի վերածումն էներգետիկ հանգույցի Չինաստանի և ԵՄ շահերի խաչմերուկում, Հայկական ատոմային էներգետիկայի ապագան և ռիսկերը, Իրանի տրանսպորտային առաջնահերթությունների փոփոխությունը և Կովկասի շահերի միացումը Կենտրոնական Ասիայի հետ:
Կլոր սեղանի մասնակիցները չեն շրջանցել նաև լոգիստիկան. Համեմատել են տարածաշրջանի երկրների մոդելները, գնահատել համակցված երթուղիների խոցելիությունը և գլոբալ փոխադրողների ազդեցությունը Եվրասիայում բեռնափոխադրումների նոր քարտեզի վրա: